{"id":8681,"date":"2018-03-10T20:21:06","date_gmt":"2018-03-10T19:21:06","guid":{"rendered":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/?p=8681"},"modified":"2019-04-21T08:33:08","modified_gmt":"2019-04-21T06:33:08","slug":"dyzury-domowe-i-pozostawanie-w-gotowosci-to-czas-sluzby","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/index.php\/2018\/03\/10\/dyzury-domowe-i-pozostawanie-w-gotowosci-to-czas-sluzby\/","title":{"rendered":"Dy\u017cury domowe i pozostawanie \u201ew gotowo\u015bci\u201d, to czas s\u0142u\u017cby (?)"},"content":{"rendered":"<h1 class=\"entry-title\">Dy\u017cury domowe i\u00a0pozostawanie \u201ew gotowo\u015bci\u201d, to czas s\u0142u\u017cby (?)<\/h1>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"blazy aligncenter size-full wp-image-8682\" src=\"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/wp-content\/themes\/newsmag-pro\/assets\/images\/picture_placeholder_list.jpg\" data-src=\"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/sedziowski_mlotek_dpn.jpg\" alt=\"\" width=\"730\" height=\"426\" \/><noscript><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-8682\" src=\"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/sedziowski_mlotek_dpn.jpg\" alt=\"\" width=\"730\" height=\"426\" srcset=\"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/sedziowski_mlotek_dpn.jpg 730w, http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/sedziowski_mlotek_dpn-300x175.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 730px) 100vw, 730px\" \/><\/noscript><\/p>\n<div class=\"entry-content\">\n<p>Dla\u00a0polskiego prawodawstwa by\u0142oby zapewne lepiej, gdyby przy\u00a0takim stwierdzeniu znak zapytania pozosta\u0142 na\u00a0zawsze, i\u00a0to raczej niezale\u017cnie od tego, kto w\u00a0danym momencie sprawuje w\u0142adz\u0119.<br \/>\nWyzysk \u2013 przynajmniej dla\u00a0policjant\u00f3w \u2013 nie jest czym\u015b nowym. Policjantom nie trzeba przecie\u017c p\u0142aci\u0107 za\u00a0nadgodziny a\u00a0dy\u017cury domowe lub\u00a0pozostawanie w\u00a0gotowo\u015bci do\u00a0dzia\u0142a\u0144, bardziej znane Oddzia\u0142om Prewencji, to nic innego, jak czas WOLNY. No chyba, \u017ce\u00a0cz\u0142owieka na\u00a0tym dy\u017curze \u015bci\u0105gn\u0105 na\u00a0zdarzenie.<br \/>\nNajnowszy wyrok Trybuna\u0142u Sprawiedliwo\u015bci Unii Europejskiej dotycz\u0105cy czasu pracy w\u00a0rozumieniu dyrektywy 2003\/88\/WE Parlamentu Europejskiego i\u00a0Rady z\u00a0dnia 4 listopada 2003 r. u\u015bwiadamia nam, \u017ce\u00a0wcale tak by\u0107 nie musi. I\u00a0nie chodzi tu o\u00a0konieczno\u015b\u0107 zap\u0142aty za\u00a0\u201epozostawanie w\u00a0gotowo\u015bci do\u00a0dzia\u0142a\u0144\u201d, tylko o\u00a0uznanie tego za\u00a0czas pracy, a\u00a0w naszym przypadku za\u00a0czas s\u0142u\u017cby. Czym innym jest bowiem wynagrodzenie, uzale\u017cnione od prawodawstwa krajowego, a\u00a0czym innym obowi\u0105zek zakwalifikowania pewnych ogranicze\u0144 w\u00a0swobodzie dysponowania w\u0142asnym czasem do\u00a0wymiaru czasu s\u0142u\u017cby, na\u00a0co organy Unii Europejskiej ju\u017c jaki\u015b wp\u0142yw maj\u0105.<br \/>\nS\u0105d Pracy w\u00a0Brukseli mia\u0142 w\u0105tpliwo\u015bci czy\u00a0czas pozostawania w\u00a0gotowo\u015bci w\u00a0domu mo\u017ce by\u0107 traktowany jako czas pracy w\u00a0\u015bwietle dyrektywy 2003\/88\/WE dotycz\u0105cej czasu pracy. Zwr\u00f3ci\u0142 si\u0119 wi\u0119c\u00a0do Trybuna\u0142u Sprawiedliwo\u015bci Unii Europejskiej m.in. o\u00a0udzielenie wskaz\u00f3wek, w\u00a0jakim zakresie dyrektywa ma zastosowanie wobec stra\u017cak\u00f3w kontraktowych (Belgia) zobowi\u0105zanych, na\u00a0zasadzie rotacji, do\u00a0pozostawania dost\u0119pnym w\u00a0okresie gotowo\u015bci do\u00a0pracy na\u00a0wezwanie w\u00a0obr\u0119bie okre\u015blonego promienia (wyra\u017conego w\u00a0kategoriach czasu) od miejsca pracy oraz\u00a0czy wyk\u0142adnia poj\u0119cia \u201eczasu pracy\u201d okre\u015blonego w\u00a0przepisach tej dyrektywy ma tak\u017ce zastosowanie do\u00a0okre\u015blania wynagrodzenia os\u00f3b pozostaj\u0105cych w\u00a0gotowo\u015bci do\u00a0pracy na\u00a0wezwanie.<br \/>\nTrybuna\u0142 w\u00a0wyroku z\u00a0dnia 21 lutego 2018 r. (Wyrok C-518\/15) zaj\u0105\u0142 stanowisko, \u017ce\u00a0czas gotowo\u015bci pracownika, kt\u00f3ry jest zobowi\u0105zany do\u00a0szybkiej reakcji na\u00a0telefon prze\u0142o\u017conego musi by\u0107 traktowany jako czas pracy, poniewa\u017c\u00a0pozostawanie w\u00a0gotowo\u015bci w\u00a0domu z\u00a0obowi\u0105zkiem reakcji na\u00a0wezwanie znacz\u0105co ogranicza mo\u017cliwo\u015bci innych aktywno\u015bci, musi by\u0107 wi\u0119c\u00a0traktowany jako czas pracy.<br \/>\nTrybuna\u0142 podkre\u015bli\u0142, \u017ce\u00a0pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie musz\u0105 stosowa\u0107 wytyczne dyrektywy czasu pracy w\u00a0stosunku do\u00a0stra\u017cak\u00f3w ochotnik\u00f3w. Zdaniem Trybuna\u0142u prawodawstwo poszczeg\u00f3lnych Kraj\u00f3w Cz\u0142onkowskich posiada mo\u017cliwo\u015b\u0107 swobodnego kszta\u0142towania przepis\u00f3w dotycz\u0105cych czasu pracy i\u00a0czasu odpoczynku, ale\u00a0tylko w\u00a0zakresie rozwi\u0105za\u0144 korzystniejszych dla\u00a0pracownik\u00f3w. Na\u00a0temat wynagrodzenia Trybuna\u0142 stwierdzi\u0142, \u017ce\u00a0nie le\u017cy ono w\u00a0zakresie kompetencji Unii Europejskiej, w\u00a0zw z\u00a0czym Pa\u0144stwa Cz\u0142onkowskie mog\u0105 stosowa\u0107 r\u00f3\u017cne wynagrodzenie za\u00a0czas pracy i\u00a0czas odpoczynku.<\/p>\n<figure id=\"attachment_8230\" class=\"wp-caption alignleft\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"blazy wp-image-8230 size-full\" src=\"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/wp-content\/themes\/newsmag-pro\/assets\/images\/picture_placeholder_list.jpg\" data-src=\"http:\/\/nszzp.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/slawomir_koniuszy_mp.jpg\" sizes=\"auto, (max-width: 200px) 85vw, 200px\" srcset=\"http:\/\/nszzp.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/slawomir_koniuszy_mp.jpg 200w, http:\/\/nszzp.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/slawomir_koniuszy_mp-150x88.jpg 150w\" alt=\"\" width=\"200\" height=\"117\" \/><noscript><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-8230 size-full\" src=\"http:\/\/nszzp.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/slawomir_koniuszy_mp.jpg\" sizes=\"auto, (max-width: 200px) 85vw, 200px\" srcset=\"http:\/\/nszzp.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/slawomir_koniuszy_mp.jpg 200w, http:\/\/nszzp.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/slawomir_koniuszy_mp-150x88.jpg 150w\" alt=\"\" width=\"200\" height=\"117\" \/><\/noscript><figcaption class=\"wp-caption-text\">S\u0142awomir Koniuszy<\/figcaption><\/figure>\n<p><strong>S\u0142awomir Koniuszy<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"entry-content\">\n<p><strong>WYROK TRYBUNA\u0141U (pi\u0105ta izba)\u00a0<\/strong><strong>z\u00a0dnia 21 lutego 2018 r.(*)<\/strong><br \/>\nOdes\u0142anie prejudycjalne \u2013 Dyrektywa 2003\/88\/WE \u2013 Ochrona bezpiecze\u0144stwa i\u00a0zdrowia pracownik\u00f3w \u2013 Organizacja czasu pracy \u2013 Artyku\u0142 2 \u2013 Poj\u0119cia \u201eczasu pracy\u201d i\u00a0\u201eokresu odpoczynku\u201d \u2013 Artyku\u0142 17 \u2013 Odst\u0119pstwa \u2013 Stra\u017cacy \u2013 Czas pe\u0142nienia dy\u017curu \u2013 Dy\u017cur w\u00a0miejsca zamieszkania<br \/>\nW\u00a0sprawie C\u2011518\/15,<br \/>\nmaj\u0105cej za\u00a0przedmiot wniosek o\u00a0wydanie, na\u00a0podstawie art. 267 TFUE, orzeczenia w\u00a0trybie prejudycjalnym, z\u0142o\u017cony przez\u00a0cour du travail de Bruxelles (s\u0105d pracy, Belgia) postanowieniem z\u00a0dnia 14 wrze\u015bnia 2015 r., kt\u00f3re wp\u0142yn\u0119\u0142o do\u00a0Trybuna\u0142u w\u00a0dniu 28 wrze\u015bnia 2015 r., w\u00a0post\u0119powaniu:<br \/>\nVille de Nivelles<br \/>\nprzeciwko<br \/>\nRudiemu Matzakowi<br \/>\nTRYBUNA\u0141 (pi\u0105ta izba),<br \/>\nw\u00a0sk\u0142adzie: J.L. da Cruz Vila\u00e7a, prezes izby, E. Levits (sprawozdawca), A. Borg Barthet, M. Berger i\u00a0F. Biltgen, s\u0119dziowie,<br \/>\nrzecznik generalny: E. Sharpston,<br \/>\nsekretarz: V. Giacobbo-Peyronnel, administrator,<br \/>\nuwzgl\u0119dniaj\u0105c pisemny etap post\u0119powania i\u00a0po\u00a0przeprowadzeniu rozprawy w\u00a0dniu 15 grudnia 2016 r.,<br \/>\nrozwa\u017cywszy uwagi przedstawione:<br \/>\n\u2013 w\u00a0imieniu ville de Nivelles przez\u00a0L. Markey\u2019a, adwokatae,<br \/>\n\u2013 w\u00a0imieniu M. Matzaka przez\u00a0adwokat\u00f3w P. Joassarta, A. Percy\u2019ego oraz\u00a0P. Knaepena,<br \/>\n\u2013 w\u00a0imieniu rz\u0105du belgijskiego przez\u00a0M. Jacobs oraz\u00a0L. Van den Broeck, dzia\u0142aj\u0105ce w\u00a0charakterze pe\u0142nomocnik\u00f3w, wspierane przez\u00a0adwokat\u00f3w F. Baerta oraz\u00a0J. Clesse\u2019a,<br \/>\n\u2013 w\u00a0imieniu rz\u0105du francuskiego przez\u00a0D. Colasa oraz\u00a0R. Coesme\u2019a, dzia\u0142aj\u0105cych w\u00a0charakterze pe\u0142nomocnik\u00f3w,<br \/>\n\u2013 w\u00a0imieniu rz\u0105du niderlandzkiego przez\u00a0M.K. Bulterman, M. Noort oraz\u00a0przez\u00a0J. Langera, dzia\u0142aj\u0105cych w\u00a0charakterze pe\u0142nomocnik\u00f3w,<br \/>\n\u2013 w\u00a0imieniu rz\u0105du Zjednoczonego Kr\u00f3lestwa przez\u00a0G. Brown, S. Simmons oraz\u00a0D. Robertsona, dzia\u0142aj\u0105cych w\u00a0charakterze pe\u0142nomocnik\u00f3w, wspieranych przez\u00a0R. Hilla oraz\u00a0B. Laska, barristers,<br \/>\n\u2013 w\u00a0imieniu Komisji Europejskiej przez\u00a0D. Martina oraz\u00a0J. Tomkina, dzia\u0142aj\u0105cych w\u00a0charakterze pe\u0142nomocnik\u00f3w,<br \/>\npo\u00a0zapoznaniu si\u0119 z\u00a0opini\u0105 rzecznika generalnego na\u00a0posiedzeniu w\u00a0dniu 26 lipca 2017 r.,<br \/>\nwydaje nast\u0119puj\u0105cy<br \/>\n<strong>Wyrok<\/strong><br \/>\n1. Wniosek o\u00a0wydanie orzeczenia w\u00a0trybie prejudycjalnym dotyczy wyk\u0142adni art. 2 oraz\u00a0art. 17 ust. 3 lit. c) pkt iii) dyrektywy 2003\/88\/WE Parlamentu Europejskiego i\u00a0Rady z\u00a0dnia 4 listopada 2003 r. dotycz\u0105cej niekt\u00f3rych aspekt\u00f3w organizacji czasu pracy (Dz.U. 2003, L 299, s. 9).<br \/>\n2. Wniosek ten zosta\u0142 przedstawiony w\u00a0ramach sporu mi\u0119dzy ville de Nivelles (miastem Nivelles) a\u00a0Rudim Matzakiem, dotycz\u0105cego wynagrodzenia za\u00a0prac\u0119 \u015bwiadczon\u0105 przez\u00a0niego w\u00a0ramach stra\u017cy po\u017carnej tego miasta.<br \/>\n<strong>Ramy prawne<\/strong><br \/>\n<strong>Prawo Unii<\/strong><br \/>\n3. Artyku\u0142 1 dyrektywy 2003\/88 brzmi nast\u0119puj\u0105co:<br \/>\n\u201e1. Niniejsza dyrektywa ustala minimalne wymagania w\u00a0zakresie bezpiecze\u0144stwa i\u00a0ochrony zdrowia w\u00a0odniesieniu do\u00a0organizacji czasu pracy.<br \/>\n2. Niniejsz\u0105 dyrektyw\u0119 stosuje si\u0119 do:<br \/>\na) minimalnych okres\u00f3w dobowego odpoczynku, odpoczynku tygodniowego oraz\u00a0corocznego urlopu wypoczynkowego, przerw oraz\u00a0maksymalnego tygodniowego wymiaru czasu pracy; oraz<br \/>\nb) niekt\u00f3rych aspekt\u00f3w pracy w\u00a0porze nocnej, pracy w\u00a0systemie zmianowym oraz\u00a0harmonogram\u00f3w pracy.<br \/>\n3. Niniejsz\u0105 dyrektyw\u0119 stosuje si\u0119 do\u00a0wszystkich sektor\u00f3w dzia\u0142alno\u015bci, zar\u00f3wno publicznego, jak i\u00a0prywatnego, w\u00a0rozumieniu art. 2 dyrektywy [Rady 89\/391\/EWG z\u00a0dnia 12 czerwca 1989 r. w\u00a0sprawie wprowadzenia \u015brodk\u00f3w w\u00a0celu poprawy bezpiecze\u0144stwa i\u00a0zdrowia pracownik\u00f3w w\u00a0miejscu pracy (Dz.U. 1989, L 183, s. 1)], bez uszczerbku dla\u00a0przepis\u00f3w art. 14, 17, 18 oraz\u00a019 niniejszej dyrektywy.\u00a0[\u2026]<br \/>\n4. Przepisy dyrektywy 89\/391[\u2026] w\u00a0pe\u0142ni stosuje si\u0119 do\u00a0kwestii okre\u015blonych w\u00a0ust. 2, z\u00a0zastrze\u017ceniem bardziej surowych lub\u00a0szczeg\u00f3\u0142owych przepis\u00f3w zawartych w\u00a0niniejszej dyrektywie\u201d.<br \/>\n4 Artyku\u0142 2 dyrektywy 2003\/88, zatytu\u0142owany \u201eDefinicje\u201d, przewiduje w\u00a0pkt 1 i\u00a02, co nast\u0119puje:<br \/>\n\u201eDo cel\u00f3w niniejszej dyrektywy stosuje si\u0119 nast\u0119puj\u0105ce definicje:<br \/>\n1.\u00a0\u00bbczas pracy \u00ab\u00a0oznacza ka\u017cdy okres, podczas kt\u00f3rego pracownik pracuje, jest do\u00a0dyspozycji pracodawcy oraz\u00a0wykonuje swoje dzia\u0142ania lub\u00a0spe\u0142nia obowi\u0105zki, zgodnie z\u00a0przepisami krajowymi lub\u00a0praktyk\u0105 krajow\u0105;<br \/>\n2.\u00a0\u00bbokres odpoczynku \u00ab\u00a0oznacza ka\u017cdy okres, kt\u00f3ry nie jest czasem pracy\u201d.<br \/>\n5. Artyku\u0142 15 wspomnianej dyrektywy, zatytu\u0142owany \u201eBardziej korzystne przepisy\u201d, brzmi nast\u0119puj\u0105co:<br \/>\n\u201eNiniejsza dyrektywa nie wp\u0142ywa na\u00a0prawo pa\u0144stwa cz\u0142onkowskiego do\u00a0stosowania lub\u00a0wprowadzenia bardziej korzystnych przepis\u00f3w ustawowych, wykonawczych lub\u00a0administracyjnych w\u00a0odniesieniu do\u00a0ochrony zdrowia i\u00a0bezpiecze\u0144stwa pracownik\u00f3w lub\u00a0na\u00a0prawo do\u00a0u\u0142atwiania lub\u00a0zezwalania na\u00a0stosowanie uk\u0142ad\u00f3w zbiorowych lub\u00a0porozumie\u0144 zawartych mi\u0119dzy partnerami spo\u0142ecznymi, kt\u00f3re s\u0105 bardziej korzystne dla\u00a0ochrony zdrowia i\u00a0bezpiecze\u0144stwa pracownik\u00f3w\u201d.<br \/>\n6. Artyku\u0142 17 dyrektywy 2003\/88, zatytu\u0142owany \u201eOdst\u0119pstwa\u201d, stanowi:<br \/>\n\u201e1. Z\u00a0nale\u017cnym poszanowaniem zasad og\u00f3lnych ochrony bezpiecze\u0144stwa i\u00a0zdrowia pracownik\u00f3w pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie mog\u0105 stosowa\u0107 odst\u0119pstwa od art. 3\u20136, 8 oraz\u00a016 [\u2026] [\u2026]<br \/>\n3. Zgodnie z\u00a0ust. 2 niniejszego artyku\u0142u mo\u017cna stosowa\u0107 odst\u0119pstwa od art. 3, 4, 5, 8 oraz\u00a016: [\u2026]<br \/>\nb) w\u00a0przypadku dzia\u0142a\u0144 w\u00a0zakresie bezpiecze\u0144stwa oraz\u00a0nadzoru, wymagaj\u0105cych sta\u0142ej obecno\u015bci w\u00a0celu ochrony mienia oraz\u00a0os\u00f3b, w\u00a0szczeg\u00f3lno\u015bci stra\u017cnik\u00f3w, dozorc\u00f3w lub\u00a0firm ochroniarskich;<br \/>\nc) w\u00a0przypadku dzia\u0142a\u0144 obejmuj\u0105cych potrzeb\u0119 ci\u0105g\u0142o\u015bci us\u0142ug lub\u00a0produkcji, w\u00a0szczeg\u00f3lno\u015bci: [\u2026]<br \/>\niii) us\u0142ug prasowych, radiowych, telewizyjnych, produkcji kinematograficznej, us\u0142ug telekomunikacyjnych i\u00a0pocztowych, us\u0142ug ogniowych oraz\u00a0ochrony ludno\u015bci [\u2026]\u201d.<br \/>\n<strong>Prawo belgijskie<\/strong><br \/>\n7. Dyrektywa 2003\/88 zosta\u0142a przetransponowana do\u00a0prawa belgijskiego \u2013 w\u00a0odniesieniu do\u00a0sektora publicznego \u2013 poprzez loi du 14 d\u00e9cembre 2000 fixant certains aspects de l\u2019am\u00e9nagement du temps de travail dans le secteur public (ustaw\u0119 z\u00a0dnia 14 grudnia 2000 r. okre\u015blaj\u0105c\u0105 niekt\u00f3re aspekty organizacji czasu pracy w\u00a0sektorze publicznym) (Moniteur belge z\u00a0dnia 5 stycznia 2001 r., s. 212).<br \/>\n8. Artyku\u0142 3 tej ustawy stanowi, co nast\u0119puje:<br \/>\n\u201eNa u\u017cytek niniejszej ustawy stosuje si\u0119 nast\u0119puj\u0105ce definicje:<br \/>\n1\u00b0 pracownicy: osoby \u015bwiadcz\u0105ce prac\u0119 pod\u00a0kierownictwem innej osoby na\u00a0podstawie publicznego lub\u00a0umownego stosunku pracy, w\u00a0tym w\u00a0ramach sta\u017cu lub\u00a0pracy tymczasowej;<br \/>\n2\u00b0 pracodawcy: osoby zatrudniaj\u0105ce osoby, o\u00a0kt\u00f3rych mowa w\u00a01\u201d.<br \/>\n9. Artyku\u0142 8 wspomnianej ustawy definiuje czas pracy jako \u201eczas, w\u00a0kt\u00f3rym pracownik pozostaje w\u00a0dyspozycji pracodawcy\u201d.<br \/>\n10. Artyku\u0142 186 ustawy z\u00a0dnia 30 grudnia 2009 r. portant des dispositions diverses (ustawy z\u00a0dnia 30 grudnia 2009 r. o\u00a0przepisach r\u00f3\u017cnych) (Moniteur belge z\u00a0dnia 31 grudnia 2009 r., s. 82925) przewiduje:<br \/>\n\u201eArtyku\u0142 3 ustawy z\u00a0dnia 14 grudnia 2000 r. okre\u015blaj\u0105cej niekt\u00f3re aspekty organizacji czasu pracy w\u00a0sektorze publicznym nale\u017cy rozumie\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0ochotnicy s\u0142u\u017c\u0105cy w\u00a0publicznej s\u0142u\u017cbie ochrony przeciwpo\u017carowej oraz\u00a0w strefach bezpiecze\u0144stwa w\u00a0rozumieniu loi du 15 mai 2007 relative \u00e0 la s\u00e9curit\u00e9 civile et les volontaires des unit\u00e9s op\u00e9rationnelles de la protection civile (ustawy z\u00a0dnia 15 maja 2007 r. o\u00a0bezpiecze\u0144stwie cywilnym oraz\u00a0ochotnikach s\u0142u\u017c\u0105cych w\u00a0jednostkach operacyjnych ochrony cywilnej) nie s\u0105 obj\u0119ci definicj\u0105 pracownik\u00f3w\u201d.<br \/>\n11. R\u00e8glement organique du service d\u2019incendie de la ville de Nivelles, adopt\u00e9 en application de l\u2019arr\u00eat\u00e9 royal du 6 mai 1971 fixant les types de r\u00e8glements communaux relatifs \u00e0 l\u2019organisation des services communaux d\u2019incendie (rozporz\u0105dzenie w\u00a0sprawie stra\u017cy po\u017carnej w\u00a0mie\u015bcie Nivelles, przyj\u0119te na\u00a0podstawie rozporz\u0105dzenia kr\u00f3lewskiego z\u00a0dnia 6 maja 1971 r. okre\u015blaj\u0105cego pewne rodzaje rozporz\u0105dze\u0144 komunalnych dotycz\u0105cych organizacji komunalnych s\u0142u\u017cb ochrony przeciwpo\u017carowej) (Moniteur belge z\u00a0dnia 19 czerwca 1971 r., s. 7891), reguluje kwestie dotycz\u0105ce funkcjonariuszy tej stra\u017cy.<br \/>\n12. Wspomniane rozporz\u0105dzenie zawiera przepisy odnosz\u0105ce si\u0119 zar\u00f3wno do\u00a0funkcjonariuszy zawodowych, jak i\u00a0funkcjonariuszy ochotnik\u00f3w. W\u00a0odniesieniu do\u00a0rekrutacji, kt\u00f3rej warunki s\u0105 takie same dla\u00a0obu wspomnianych kategorii funkcjonariuszy, art. 11 bis pkt 1 tego rozporz\u0105dzenia przewiduje:<br \/>\n\u201ePod koniec pierwszego roku okresu kandydackiego kandydat na\u00a0ochotnika [\u2026] musi spe\u0142nia\u0107 nast\u0119puj\u0105cy warunek miejsca zamieszkania:<br \/>\n1. funkcjonariusze pe\u0142ni\u0105cy s\u0142u\u017cb\u0119 w\u00a0remizie w\u00a0Nivelles:<br \/>\nzamieszkiwa\u0107 lub\u00a0przebywa\u0107 w\u00a0miejscu, z\u00a0kt\u00f3rego b\u0119d\u0105 mogli dotrze\u0107 do\u00a0remizy w\u00a0Nivelles, w\u00a0warunkach zwyk\u0142ego ruchu drogowego i\u00a0zgodnie z\u00a0przepisami Code de la Route (kodeksu drogowego), w\u00a0czasie nieprzekraczaj\u0105cym o\u015bmiu minut.<br \/>\nW\u00a0czasie pe\u0142nienia dy\u017curu wszyscy cz\u0142onkowie ochotnicy pe\u0142ni\u0105cy s\u0142u\u017cb\u0119 w\u00a0remizie w\u00a0Nivelles musz\u0105:<br \/>\n\u2013 w\u00a0ka\u017cdej chwili znajdowa\u0107 si\u0119 w\u00a0takiej odleg\u0142o\u015bci od remizy, aby\u00a0czas niezb\u0119dny na\u00a0dotarcie do\u00a0niej, w\u00a0warunkach zwyk\u0142ego ruchu drogowego, nie przekracza\u0142 o\u015bmiu minut;<br \/>\n\u2013 pozostawa\u0107 w\u00a0zasi\u0119gu technicznych \u015brodk\u00f3w porozumiewania si\u0119 na\u00a0odleg\u0142o\u015b\u0107 oraz\u00a0by\u0107 gotowym do\u00a0natychmiastowego stawienia si\u0119 na\u00a0wezwanie do\u00a0s\u0142u\u017cby, przy\u00a0u\u017cyciu najdogodniejszego sposobu\u201d.<br \/>\n13. W\u00a0odniesieniu do\u00a0wynagrodzenia i\u00a0\u015bwiadcze\u0144 z\u00a0tytu\u0142u uszczerbku na\u00a0zdrowiu lub\u00a0szkody na\u00a0mieniu funkcjonariuszy, art. 39 rozporz\u0105dzenia w\u00a0sprawie stra\u017cy po\u017carnej w\u00a0Nivelles przewiduje, \u017ce\u00a0funkcjonariusze zawodowi s\u0105 wynagradzani zgodnie z\u00a0warunkami okre\u015blonymi w\u00a0regulaminie wynagrodze\u0144 pracownik\u00f3w miasta Nivelles.<br \/>\n14. Funkcjonariusze ochotnicy otrzymuj\u0105 \u015bwiadczenia okre\u015blone w\u00a0art. 40 tego regulaminu. S\u0105 one ustalane proporcjonalnie do\u00a0czasu \u015bwiadczonej pracy. W\u00a0przypadku \u201edy\u017curu domowego\u201d wspomnianym funkcjonariuszom przys\u0142uguje \u015bwiadczenie roczne. Jest ono r\u00f3wne \u015bwiadczeniu przys\u0142uguj\u0105cemu funkcjonariuszom zawodowym.<br \/>\n<strong>Post\u0119powanie g\u0142\u00f3wne i\u00a0pytania prejudycjalne<\/strong><br \/>\n15. W\u00a0sk\u0142ad stra\u017cy po\u017carnej miasta Nivelles wchodz\u0105 zar\u00f3wno stra\u017cacy zawodowi, jak i\u00a0stra\u017cacy ochotnicy.<br \/>\n16. Stra\u017cacy ochotnicy bior\u0105 udzia\u0142 w\u00a0akcjach stra\u017cackich. Do\u00a0ich obowi\u0105zk\u00f3w nale\u017cy te\u017c mi\u0119dzy innymi pe\u0142nienie dy\u017cur\u00f3w w\u00a0remizie, kt\u00f3rych harmonogram jest ustalany na\u00a0pocz\u0105tku ka\u017cdego roku kalendarzowego.<br \/>\n17. Rudy Matzak wst\u0105pi\u0142 do\u00a0stra\u017cy po\u017carnej miasta Nivelles w\u00a0dniu 1 sierpnia 1980 r. i\u00a0po\u00a0okresie roku zosta\u0142 stra\u017cakiem ochotnikiem. Pracuje r\u00f3wnie\u017c w\u00a0przedsi\u0119biorstwie prywatnym.<br \/>\n18. W\u00a0dniu 16 stycznia 2009 r. R. Matzak wni\u00f3s\u0142 pow\u00f3dztwo przeciwko miastu Nivelles, w\u00a0ramach kt\u00f3rego domaga\u0142 si\u0119 zas\u0105dzenia natychmiastowej zap\u0142aty kwoty 1 EUR tytu\u0142em odszkodowania za\u00a0wynagrodzenie niezap\u0142acone mu za\u00a0lata s\u0142u\u017cby, w\u00a0trakcie kt\u00f3rych wykonywa\u0142 obowi\u0105zki stra\u017caka, w\u00a0szczeg\u00f3lno\u015bci w\u00a0trakcie pe\u0142nienia dy\u017curu domowego.<br \/>\n19. Wyrokiem z\u00a0dnia 22 marca 2012 r. tribunal du travail de Nivelles (s\u0105d pracy w\u00a0Nivelles, Belgia) w\u00a0znacznym zakresie uwzgl\u0119dni\u0142 pow\u00f3dztwo R. Matzaka.<br \/>\n20. Miasto Nivelles wnios\u0142o apelacj\u0119 od tego wyroku do\u00a0cour du travail de Bruxelles (s\u0105du pracy w\u00a0Brukseli).<br \/>\n21. Wyrokiem z\u00a0dnia 14 wrze\u015bnia 2015 r. s\u0105d odsy\u0142aj\u0105cy cz\u0119\u015bciowo uwzgl\u0119dni\u0142 t\u0119 apelacj\u0119. Co si\u0119 tyczy wynagrodzenia, kt\u00f3rego R. Matzak domaga\u0142 si\u0119 za\u00a0czas dy\u017curu domowego, kt\u00f3ry to dy\u017cur powinien jego zdaniem zosta\u0107 uznany za\u00a0czas pracy, s\u0105d odsy\u0142aj\u0105cy zastanawia si\u0119, czy\u00a0tego rodzaju \u015bwiadczenia obj\u0119te s\u0105 definicj\u0105 czasu pracy w\u00a0rozumieniu dyrektywy 2003\/88.<br \/>\n22. W\u00a0tych okoliczno\u015bciach cour du travail de Bruxelles (s\u0105d pracy w\u00a0Brukseli) postanowi\u0142 zawiesi\u0107 post\u0119powanie i\u00a0zwr\u00f3ci\u0107 si\u0119 do\u00a0Trybuna\u0142u z\u00a0nast\u0119puj\u0105cymi pytaniami prejudycjalnymi:<br \/>\n\u201e1) Czy\u00a0art. 17 ust. 3 lit. c) ppkt (iii) dyrektywy 2003\/88 [\u2026] nale\u017cy interpretowa\u0107 jako zezwalaj\u0105cy pa\u0144stwom cz\u0142onkowskim na\u00a0wy\u0142\u0105czenie niekt\u00f3rych kategorii stra\u017cak\u00f3w zatrudnionych przez\u00a0publiczne s\u0142u\u017cby po\u017carnictwa z\u00a0zakresu zastosowania wszystkich przepis\u00f3w zapewniaj\u0105cych transpozycj\u0119 tej dyrektywy, w\u00a0tym przepisu, w\u00a0kt\u00f3rym zdefiniowano czas pracy i\u00a0okresy odpoczynku?<br \/>\n2) W\u00a0zakresie, w\u00a0jakim w\u00a0dyrektywie 2003\/88 okre\u015blono wy\u0142\u0105cznie minimalne normy, czy\u00a0nale\u017cy j\u0105 interpretowa\u0107 jako niestoj\u0105c\u0105 na\u00a0przeszkodzie temu, by krajowy prawodawca utrzyma\u0142 lub\u00a0przyj\u0105\u0142 mniej rygorystyczn\u0105 definicj\u0119 czasu pracy?<br \/>\n3) Maj\u0105c na\u00a0wzgl\u0119dzie art. 153 ust. 5 TFUE i\u00a0cele dyrektywy 2003\/88, czy\u00a0art. 2 tej dyrektywy \u2013 w\u00a0zakresie, w\u00a0jakim zdefiniowano w\u00a0nim g\u0142\u00f3wne poj\u0119cia u\u017cywane w\u00a0tej dyrektywie, a\u00a0w szczeg\u00f3lno\u015bci poj\u0119cia czasu pracy i\u00a0okres\u00f3w odpoczynku \u2013 nale\u017cy interpretowa\u0107 jako niemaj\u0105cy zastosowania do\u00a0poj\u0119cia czasu pracy, kt\u00f3re ma pozwoli\u0107 na\u00a0okre\u015blenie wynagrodze\u0144 nale\u017cnych w\u00a0wypadku dy\u017curu domowego?<br \/>\n4) Czy\u00a0dyrektywa 2003\/88 stoi na\u00a0przeszkodzie temu, aby\u00a0czas dy\u017curu domowego zosta\u0142 uznany za\u00a0czas pracy, gdy \u2013 mimo \u017ce\u00a0dy\u017cur jest pe\u0142niony w\u00a0miejscu zamieszkania pracownika \u2013 ograniczenia ci\u0105\u017c\u0105ce na\u00a0tym pracowniku podczas dy\u017curu (takie jak obowi\u0105zek stawienia si\u0119 na\u00a0wezwanie pracodawcy w\u00a0terminie 8 minut) bardzo istotnie ograniczaj\u0105 mo\u017cliwo\u015bci wykonywania innych czynno\u015bci?\u201d.<br \/>\n<strong>W\u00a0przedmiocie pyta\u0144 prejudycjalnych<\/strong><br \/>\n<strong>Uwagi wst\u0119pne<\/strong><br \/>\n23. Na\u00a0wst\u0119pie nale\u017cy zauwa\u017cy\u0107, po\u00a0pierwsze, \u017ce\u00a0zar\u00f3wno zdaniem miasta Nivelles, jak i\u00a0Komisji Europejskie, pytania prejudycjalne s\u0105 niedopuszczalne w\u00a0zakresie, w\u00a0jakim dotycz\u0105 poj\u0119cia wynagrodzenia. Dyrektywa 2003\/88, kt\u00f3ra zosta\u0142a przyj\u0119ta na\u00a0podstawie art. 153 ust. 2 TFUE, nie znajduje \u2013 na\u00a0mocy art. 153 ust. 5 TFUE \u2013 zastosowania do\u00a0kwestii wynagrodzenia pracownik\u00f3w obj\u0119tych jej zakresem stosowania. Tymczasem przedmiotem sporu w\u00a0post\u0119powaniu g\u0142\u00f3wnym jest w\u0142a\u015bnie wynagrodzenie R. Matzaka za\u00a0prac\u0119 \u015bwiadczon\u0105 przez\u00a0niego na\u00a0rzecz miasta Nivelles w\u00a0charakterze stra\u017caka ochotnika w\u00a0ramach dy\u017curu domowego.<br \/>\n24. W\u00a0tym wzgl\u0119dzie nale\u017cy stwierdzi\u0107, \u017ce\u00a0z wyj\u0105tkiem szczeg\u00f3lnej hipotezy przepisu dotycz\u0105cego corocznego p\u0142atnego urlopu przewidzianego w\u00a0art. 7 ust. 1 dyrektywy 2003\/88, dyrektywa ta ogranicza si\u0119 do\u00a0uregulowania niekt\u00f3rych aspekt\u00f3w organizacji czasu pracy w\u00a0celu zapewnienia ochrony bezpiecze\u0144stwa i\u00a0zdrowia pracownik\u00f3w, skutkiem czego co do\u00a0zasady nie znajduje ona zastosowania do\u00a0wynagrodze\u0144 pracownik\u00f3w (wyrok z\u00a0dnia 26 lipca 2017 r., H\u00e4lv\u00e4 i\u00a0in., C\u2011175\/16, EU:C:2017:617, pkt 25 i\u00a0przytoczone tam orzecznictwo).<br \/>\n25. Jednak\u017ce stwierdzenie to nie oznacza, \u017ce\u00a0pytanie prejudycjalne przedstawione Trybuna\u0142owi w\u00a0niniejszej sprawie nale\u017cy pozostawi\u0107 bez odpowiedzi.<br \/>\n26. Jak bowiem zauwa\u017cy\u0142 rzecznik generalny w\u00a0pkt 20 opinii, z\u00a0postanowienia odsy\u0142aj\u0105cego wynika, \u017ce\u00a0s\u0105d odsy\u0142aj\u0105cy d\u0105\u017cy do\u00a0ustalenia wyk\u0142adni art. 2 i\u00a0art. 17 ust. 3 lit. c) pkt iii) dyrektywy 2003\/88, bez kt\u00f3rej w\u00a0ocenie tego s\u0105du rozstrzygni\u0119cie zawis\u0142ego przed nim sporu nie b\u0119dzie mo\u017cliwe. Okoliczno\u015b\u0107, \u017ce\u00a0ostatecznie sp\u00f3r ten dotyczy kwestii wynagrodzenia, jest w\u00a0tym kontek\u015bcie bez znaczenia, gdy\u017c to na\u00a0s\u0105dzie krajowym, nie za\u015b\u00a0na\u00a0Trybunale, spoczywa obowi\u0105zek rozstrzygni\u0119cia tej kwestii w\u00a0ramach post\u0119powania g\u0142\u00f3wnego.<br \/>\n27. Po\u00a0drugie, Trybuna\u0142 orzek\u0142, \u017ce\u00a0dyrektywa 2003\/88 musi znajdowa\u0107 zastosowanie do\u00a0dzia\u0142alno\u015bci stra\u017cak\u00f3w, nawet je\u017celi\u00a0jest ona wykonywana przez\u00a0si\u0142y interwencyjne w\u00a0terenie, przy\u00a0czym nie ma tu znaczenia, czy\u00a0dzia\u0142alno\u015b\u0107 ta jest nakierowana na\u00a0walk\u0119 z\u00a0po\u017carem, czy\u00a0\u015bwiadczenie pomocy w\u00a0inny spos\u00f3b, tak d\u0142ugo, jak d\u0142ugo jest ona wykonywana w\u00a0zwyk\u0142ych warunkach i\u00a0w zgodzie z\u00a0misj\u0105 wyznaczon\u0105 tej s\u0142u\u017cbie, i\u00a0to nawet wtedy, gdy interwencje, z\u00a0kt\u00f3rymi mo\u017ce wi\u0105za\u0107 si\u0119 ta dzia\u0142alno\u015b\u0107, s\u0105 z\u00a0natury nieprzewidywalne i\u00a0mog\u0105 nara\u017ca\u0107 pracownik\u00f3w, kt\u00f3rzy je przeprowadzaj\u0105, na\u00a0okre\u015blone zagro\u017cenia dla\u00a0ich bezpiecze\u0144stwa lub\u00a0zdrowia (postanowienie z\u00a0dnia 14 lipca 2005 r., Personalrat der Feuerwehr Hamburg, C\u201152\/04, EU:C:2005:467, pkt 52).<br \/>\n28. Po\u00a0trzecie, co si\u0119 tyczy uznania R. Matzaka za\u00a0\u201epracownika\u201d, nale\u017cy zauwa\u017cy\u0107, \u017ce\u00a0dla cel\u00f3w stosowania dyrektywy 2003\/88 wspomniane poj\u0119cie nie jest poj\u0119ciem, kt\u00f3rego wyk\u0142adnia zale\u017cy od praw krajowych, lecz\u00a0jest autonomicznym poj\u0119ciem prawa Unii (wyrok z\u00a0dnia 14 pa\u017adziernika 2010 r., Union syndicale Solidaires Is\u00e8re, C\u2011428\/09, EU:C:2010:612, pkt 28). Zgodnie z\u00a0utrwalonym orzecznictwem w\u00a0tej dziedzinie za\u00a0\u201epracownika\u201d nale\u017cy uwa\u017ca\u0107 ka\u017cdego, kto wykonuje konkretn\u0105 i\u00a0efektywn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107, z\u00a0wy\u0142\u0105czeniem tych rodzaj\u00f3w dzia\u0142alno\u015bci, kt\u00f3re s\u0105 na\u00a0tyle nieznaczne, \u017ce\u00a0maj\u0105 charakter ca\u0142kowicie marginalny i\u00a0dodatkowy. Stosunek pracy charakteryzuje si\u0119 tym, \u017ce\u00a0dana osoba przez\u00a0pewien okres wykonuje na\u00a0rzecz innej osoby i\u00a0pod jej kierownictwem prac\u0119, w\u00a0zamian za\u00a0kt\u00f3r\u0105 otrzymuje wynagrodzenie (wyrok z\u00a0dnia 26 marca 2015 r., Fenoll, C\u2011316\/13, EU:C:2015:200, pkt 27 i\u00a0przytoczone tam orzecznictwo).<br \/>\n29. Trybuna\u0142 wyja\u015bni\u0142 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce\u00a0charakter prawny stosunku pracy na\u00a0gruncie prawa krajowego nie mo\u017ce mie\u0107 \u017cadnego wp\u0142ywu na\u00a0to, czy\u00a0dan\u0105 osob\u0119 uznaje si\u0119 za\u00a0pracownika w\u00a0rozumieniu prawa Unii (wyrok z\u00a0dnia 20 wrze\u015bnia 2007 r., Kiiski, C\u2011116\/06, EU:C:2007:536, pkt 26 i\u00a0przytoczone tam orzecznictwo).<br \/>\n30. Przek\u0142adaj\u0105c powy\u017csze na\u00a0grunt sprawy rozpatrywanej w\u00a0post\u0119powaniu g\u0142\u00f3wnym, okoliczno\u015b\u0107, \u017ce\u00a0w prawie krajowym R. Matzak nie ma statusu stra\u017caka zawodowego, lecz\u00a0stra\u017caka ochotnika, nie zmienia tego, \u017ce\u00a0jest on \u201epracownikiem\u201d w\u00a0rozumieniu dyrektywy 2003\/88.<br \/>\n31. W\u00a0\u015bwietle powy\u017cszych rozwa\u017ca\u0144 nale\u017cy uzna\u0107, \u017ce\u00a0pracownik znajduj\u0105cy si\u0119 w\u00a0sytuacji takiej jak R. Matzak musi by\u0107 uznawany za\u00a0\u201epracownika\u201d w\u00a0rozumieniu dyrektywy 2003\/88 w\u00a0zakresie, w\u00a0jakim z\u00a0informacji przedstawionych Trybuna\u0142owi przez\u00a0s\u0105d odsy\u0142aj\u0105cy wynika, i\u017c jest on funkcjonariuszem stra\u017cy po\u017carnej miasta Nivelles, w\u00a0ramach kt\u00f3rej efektywnie \u015bwiadczy konkretn\u0105 prac\u0119 pod\u00a0kierownictwem innej osoby, za\u00a0kt\u00f3r\u0105 otrzymuje wynagrodzenie, czego ustalenie nale\u017cy do\u00a0s\u0105du odsy\u0142aj\u0105cego.<br \/>\n32. Po\u00a0czwarte, zwa\u017cywszy, \u017ce\u00a0art. 1\u20138 dyrektywy 2003\/88 zosta\u0142y sformu\u0142owane w\u00a0spos\u00f3b zasadniczo identyczny z\u00a0art. 1\u20138 dyrektywy Rady 93\/104\/WE z\u00a0dnia 23 listopada 1993 r. dotycz\u0105cej niekt\u00f3rych aspekt\u00f3w organizacji czasu pracy (Dz.U. 1993, L 307, s. 18), zmienionej dyrektyw\u0105 2000\/34\/WE Parlamentu Europejskiego i\u00a0Rady z\u00a0dnia 22 czerwca 2000 r. (Dz.U. 2000, L 195, s. 41), dokonana przez\u00a0Trybuna\u0142 wyk\u0142adnia przepis\u00f3w tej dyrektywy w\u00a0pe\u0142ni znajduje zastosowanie do\u00a0dyrektywy 2003\/88 (postanowienie z\u00a0dnia 4 marca 2011 r. Grigore, C\u2011258\/10, niepublikowane, EU:C:2011:122, pkt 39 i\u00a0przytoczone tam orzecznictwo).<br \/>\n<strong>W\u00a0przedmiocie pytania pierwszego<\/strong><br \/>\n33. Poprzez pytanie pierwsze s\u0105d odsy\u0142aj\u0105cy d\u0105\u017cy w\u00a0istocie do\u00a0ustalenia, czy\u00a0wyk\u0142adni art. 17 ust. 3 lit. c) pkt iii) dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy dokonywa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie mog\u0105 wy\u0142\u0105czy\u0107 niekt\u00f3re kategorie stra\u017cak\u00f3w b\u0119d\u0105cych funkcjonariuszami publicznych s\u0142u\u017cb ochrony przeciwpo\u017carowej spod\u00a0zakresu zastosowania obowi\u0105zk\u00f3w wynikaj\u0105cych z\u00a0przepis\u00f3w tej dyrektywy, w\u00a0tym jej art. 2, w\u00a0kt\u00f3rym zdefiniowano mi\u0119dzy innymi poj\u0119cia \u201eczasu pracy\u201d i\u00a0\u201eokres\u00f3w odpoczynku\u201d.<br \/>\n34. W\u00a0tym wzgl\u0119dzie Trybuna\u0142 orzek\u0142, \u017ce\u00a0art. 2 dyrektywy 2003\/88 nie znajduje si\u0119 w\u015br\u00f3d przepis\u00f3w, od kt\u00f3rych dyrektywa dopuszcza odst\u0119pstwa (postanowienie z\u00a0dnia 4 marca 2011 r. Grigore, C\u2011258\/10, niepublikowane, EU:C:2011:122, pkt 45).<br \/>\n35. Ot\u00f3\u017c art. 17 ust. 1 dyrektywy 2003\/88 dopuszcza mo\u017cliwo\u015b\u0107 stosowania odst\u0119pstw przez\u00a0pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie od jej art. 3\u20136, 8 oraz\u00a016, za\u015b\u00a0art. 17 ust. 3 dopuszcza t\u0119 mo\u017cliwo\u015b\u0107, mi\u0119dzy innymi w\u00a0przypadku dzia\u0142alno\u015bci s\u0142u\u017cb ochrony przeciwpo\u017carowej, od jej art. 3, 4, 5, 8 oraz\u00a016.<br \/>\n36. Tak wi\u0119c\u00a0ju\u017c z\u00a0samego brzmienia art. 17 dyrektywy 2003\/88 wynika, \u017ce\u00a0nie ma mo\u017cliwo\u015bci stosowania odst\u0119pstw od jej art. 2, kt\u00f3ry definiuje kluczowe poj\u0119cia na\u00a0u\u017cytek tego aktu.<br \/>\n37. Ponadto, jak trafnie zauwa\u017cy\u0142 rzecznik generalny w\u00a0pkt 27 opinii, nie ma podstaw do\u00a0przyj\u0119cia rozszerzaj\u0105cej wyk\u0142adni art. 17 omawianej dyrektywy, pozwalaj\u0105cej na\u00a0wykroczenie poza jednoznaczne brzmienie przepis\u00f3w dopuszczaj\u0105cych od niej odst\u0119pstwa.<br \/>\n38. W\u00a0odniesieniu do\u00a0mo\u017cliwo\u015bci stosowania odst\u0119pstw przewidzianych w\u00a0dyrektywie 2003\/88, w\u00a0szczeg\u00f3lno\u015bci w\u00a0jej art. 17, stanowi\u0105cych wyj\u0105tki od zawartych w\u00a0niej uregulowa\u0144 Unii Europejskiej dotycz\u0105cych organizacji czasu pracy, Trybuna\u0142 stwierdzi\u0142, i\u017c odst\u0119pstwa te nale\u017cy interpretowa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0zakres ich zastosowania jest ograniczony do\u00a0tego, co jest \u015bci\u015ble niezb\u0119dne dla\u00a0zagwarantowania interes\u00f3w, kt\u00f3rych ochron\u0119 zapewniaj\u0105 (zob. podobnie wyrok z\u00a0dnia 14 pa\u017adziernika 2010 r., Union syndicale Solidaires Is\u00e8re, C\u2011428\/09, EU:C:2010:612, pkt 39, 40).<br \/>\n39. W\u00a0\u015bwietle powy\u017cszych rozwa\u017ca\u0144 na\u00a0pytanie pierwsze nale\u017cy udzieli\u0107 nast\u0119puj\u0105cej odpowiedzi: wyk\u0142adni art. 17 ust. 3 lit. c) pkt iii) dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy dokonywa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie nie mog\u0105 wy\u0142\u0105czy\u0107 niekt\u00f3rych kategorii stra\u017cak\u00f3w b\u0119d\u0105cych funkcjonariuszami publicznych s\u0142u\u017cb ochrony przeciwpo\u017carowej spod\u00a0zakresu zastosowania obowi\u0105zk\u00f3w wynikaj\u0105cych z\u00a0przepis\u00f3w tej dyrektywy, w\u00a0tym jej art. 2, w\u00a0kt\u00f3rym zdefiniowano mi\u0119dzy innymi poj\u0119cia \u201eczasu pracy\u201d i\u00a0\u201eokres\u00f3w odpoczynku\u201d.<br \/>\n<strong>W\u00a0przedmiocie pytania drugiego<\/strong><br \/>\n40. Poprzez pytanie drugie s\u0105d odsy\u0142aj\u0105cy d\u0105\u017cy w\u00a0istocie do\u00a0ustalenia, czy\u00a0wyk\u0142adni art. 15 dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy dokonywa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0zezwala on pa\u0144stwom cz\u0142onkowskim na\u00a0utrzymanie lub\u00a0przyj\u0119cie \u0142agodniejszej definicji poj\u0119cia \u201eczasu pracy\u201d ni\u017c definicja okre\u015blona w\u00a0art. 2 tej dyrektywy.<br \/>\n41. Udzielenie odpowiedzi na\u00a0to pytanie wymaga zbadania brzmienia art. 15 dyrektywy 2003\/88 w\u00a0\u015bwietle systematyki i\u00a0celu tego aktu.<br \/>\n42. Zgodnie z\u00a0brzmieniem art. 15 dyrektywy 2003\/88 pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie mog\u0105 stosowa\u0107 lub\u00a0wprowadzi\u0107 przepisy ustawowe, wykonawcze lub\u00a0administracyjne korzystniejsze pod\u00a0k\u0105tem ochrony zdrowia i\u00a0bezpiecze\u0144stwa pracownik\u00f3w. Z\u00a0powo\u0142anego artyku\u0142u wynika, \u017ce\u00a0przepisami krajowymi, do\u00a0kt\u00f3rych przepis ten si\u0119 odnosi, s\u0105 przepisy, kt\u00f3re s\u0105 por\u00f3wnywalne do\u00a0przepis\u00f3w dyrektywy 2003\/88 s\u0142u\u017c\u0105cych ochronie bezpiecze\u0144stwa i\u00a0zdrowia pracownik\u00f3w.<br \/>\n43. Tymczasem przepisami takimi mog\u0105 by\u0107 tylko te przepisy, kt\u00f3re dzi\u0119ki swojej funkcji i\u00a0swojemu celowi s\u0142u\u017c\u0105 ustanowieniu minimalnego poziomu ochrony bezpiecze\u0144stwa i\u00a0zdrowia pracownik\u00f3w. Tak jest w\u00a0przypadku przepis\u00f3w obj\u0119tych rozdzia\u0142ami 2 i\u00a03 tej dyrektywy. Inaczej rzecz ma si\u0119 w\u00a0przypadku przepis\u00f3w rozdzia\u0142u 1 wspomnianej dyrektywy, w\u00a0sk\u0142ad kt\u00f3rych wchodz\u0105 art. 1 i\u00a02. Przepisy te bowiem nie ustanawiaj\u0105 minimalnych okres\u00f3w czasu odpoczynku ani\u00a0nie dotycz\u0105 pozosta\u0142ych aspekt\u00f3w organizacji czasu pracy, ale\u00a0zawieraj\u0105 definicje s\u0142u\u017c\u0105ce okre\u015bleniu celu 2003\/88 oraz\u00a0jej zakresu zastosowania.<br \/>\n44. Z\u00a0brzmienia art. 15 dyrektywy 2003\/88 rozpatrywanego w\u00a0\u015bwietle jej systematyki, wynika zatem, \u017ce\u00a0przewidziana w\u00a0tym artykule mo\u017cliwo\u015b\u0107 nie rozci\u0105ga si\u0119 na\u00a0definicj\u0119 poj\u0119cia \u201eczasu pracy\u201d sformu\u0142owan\u0105 w\u00a0art. 2 tej dyrektywy.<br \/>\n45. Powy\u017csze stwierdzenie znajduje potwierdzenie w\u00a0systematyce dyrektywy 2003\/88. Ot\u00f3\u017c jak trafnie zauwa\u017cy\u0142 rzecznik generalny w\u00a0pkt 33 opinii, celem dyrektywy jest zagwarantowanie, w\u00a0dziedzinach obj\u0119tych jej zakresem zastosowania, minimalnego poziomu ochrony dla\u00a0wszystkich pracownik\u00f3w w\u00a0Unii Europejskiej. W\u00a0tym celu, aby\u00a0zagwarantowa\u0107 pe\u0142n\u0105 skuteczno\u015b\u0107 dyrektywy, definicje okre\u015blone w\u00a0jej art. 2 nie mog\u0105 by\u0107 interpretowane r\u00f3\u017cnie w\u00a0poszczeg\u00f3lnych prawach krajowych, ale\u00a0stanowi\u0105 one, jak wyja\u015bniono w\u00a0pkt 28 niniejszego wyroku w\u00a0odniesieniu do\u00a0poj\u0119cia \u201epracownika\u201d, autonomiczne poj\u0119cia prawa Unii (zob. podobnie wyrok z\u00a0dnia 1 grudnia 2005 r., Dellas i\u00a0in., C\u201114\/04, EU:C:2005:728, pkt 44 i\u00a0przytoczone tam orzecznictwo).<br \/>\n46. W\u00a0tym kontek\u015bcie nale\u017cy jednak\u00a0u\u015bci\u015bli\u0107, \u017ce\u00a0o ile pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie nie mog\u0105 zmieni\u0107 definicji \u201eczasu pracy\u201d w\u00a0rozumieniu art. 2 dyrektywy 2003\/88, maj\u0105 one mo\u017cliwo\u015b\u0107, jak przypomniano w\u00a0pkt 42 niniejszego wyroku, przyj\u0119cia w\u00a0prawie krajowym przepis\u00f3w dotycz\u0105cych czasu pracy i\u00a0okres\u00f3w odpoczynku, kt\u00f3re s\u0105 korzystniejsze dla\u00a0pracownik\u00f3w od przepis\u00f3w przewidzianych w\u00a0tym zakresie w\u00a0dyrektywie.<br \/>\n47. W\u00a0\u015bwietle powy\u017cszych rozwa\u017ca\u0144 na\u00a0pytanie drugie nale\u017cy udzieli\u0107 nast\u0119puj\u0105cej odpowiedzi: wyk\u0142adni art. 15 dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy dokonywa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0nie zezwala on pa\u0144stwom cz\u0142onkowskim na\u00a0utrzymanie lub\u00a0przyj\u0119cie \u0142agodniejszej definicji poj\u0119cia \u201eczasu pracy\u201d ni\u017c definicja okre\u015blona w\u00a0art. 2 tej dyrektywy.<br \/>\n<strong>W\u00a0przedmiocie pytania trzeciego<\/strong><br \/>\n48. Poprzez pytanie trzecie s\u0105d odsy\u0142aj\u0105cy d\u0105\u017cy w\u00a0istocie do\u00a0ustalenia, czy\u00a0wyk\u0142adni art. 2 dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy dokonywa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0nak\u0142ada on na\u00a0pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie obowi\u0105zek okre\u015blenia wynagrodzenia przys\u0142uguj\u0105cego pracownikowi za\u00a0okresy dy\u017curu domowego takie jak rozpatrywane w\u00a0post\u0119powaniu g\u0142\u00f3wnym w\u00a0zale\u017cno\u015bci od kwalifikacji tych okres\u00f3w jako \u201eczas pracy\u201d i\u00a0\u201eokres odpoczynku\u201d.<br \/>\n49. W\u00a0tym wzgl\u0119dzie nale\u017cy przypomnie\u0107, \u017ce\u00a0jak zauwa\u017cy\u0142 s\u0105d odsy\u0142aj\u0105cy, przyjmuje si\u0119, i\u017c dyrektywa 2003\/88 nie reguluje kwestii wynagrodzenia pracownik\u00f3w, gdy\u017c stosownie do\u00a0art. 153 ust. 5 TFUE Unia nie ma kompetencji do\u00a0stanowienia prawa w\u00a0tym zakresie.<br \/>\n50. Tak wi\u0119c\u00a0chocia\u017c pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie s\u0105 uprawnione do\u00a0okre\u015blania wynagrodzenia pracownik\u00f3w obj\u0119tych zakresem zastosowania dyrektywy 2003\/88 w\u00a0zale\u017cno\u015bci od definicji poj\u0119\u0107 \u201eczasu pracy\u201d i\u00a0\u201eokresu odpoczynku\u201d, znajduj\u0105cych si\u0119 w\u00a0art. 2 tej dyrektywy, nie maj\u0105 obowi\u0105zku tego robi\u0107.<br \/>\n51. Pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie mog\u0105 wi\u0119c\u00a0przewidzie\u0107 w\u00a0prawie krajowym, \u017ce\u00a0wynagrodzenie przys\u0142uguj\u0105ce pracownikowi za\u00a0\u201eczas pracy\u201d b\u0119dzie inne ni\u017c wynagrodzenie przys\u0142uguj\u0105ce mu za\u00a0\u201eokres odpoczynku\u201d, a\u00a0nawet \u017ce\u00a0w tym drugim przypadku pracownikowi nie b\u0119dzie przys\u0142ugiwa\u0107 \u017cadne wynagrodzenie.<br \/>\n52. W\u00a0\u015bwietle powy\u017cszych rozwa\u017ca\u0144 na\u00a0pytanie trzecie nale\u017cy udzieli\u0107 nast\u0119puj\u0105cej odpowiedzi: wyk\u0142adni art. 2 dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy dokonywa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0nie nak\u0142ada on na\u00a0pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie obowi\u0105zku okre\u015blenia wynagrodzenia przys\u0142uguj\u0105cego pracownikowi za\u00a0okresy dy\u017curu domowego takie jak rozpatrywane w\u00a0post\u0119powaniu g\u0142\u00f3wnym w\u00a0zale\u017cno\u015bci od kwalifikacji tych okres\u00f3w jako \u201eczas pracy\u201d i\u00a0\u201eokres odpoczynku\u201d.<br \/>\n<strong>W\u00a0przedmiocie pytania czwartego<\/strong><br \/>\n53. Poprzez pytanie czwarte s\u0105d odsy\u0142aj\u0105cy d\u0105\u017cy w\u00a0istocie do\u00a0ustalenia, czy\u00a0wyk\u0142adni art. 2 dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy dokonywa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0okres dy\u017curu pe\u0142nionego przez\u00a0pracownika w\u00a0miejscu zamieszkania w\u00a0po\u0142\u0105czeniu z\u00a0obowi\u0105zkiem stawienia si\u0119 na\u00a0wezwanie pracodawcy w\u00a0ci\u0105gu o\u015bmiu minut, kt\u00f3ry to obowi\u0105zek znacz\u0105co ogranicza mo\u017cliwo\u015b\u0107 skupienia si\u0119 pracownika na\u00a0innych sprawach, nale\u017cy uzna\u0107 za\u00a0\u201eczas pracy\u201d.<br \/>\n54. W\u00a0tym wzgl\u0119dzie nale\u017cy przypomnie\u0107, \u017ce\u00a0Trybuna\u0142 mia\u0142 ju\u017c okazj\u0119 wypowiedzie\u0107 si\u0119 w\u00a0kwestii tego, czy\u00a0okres dy\u017curu pracownika obj\u0119tego zakresem zastosowania dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy uzna\u0107 za\u00a0\u201eczas pracy\u201d czy\u00a0\u201eokres odpoczynku\u201d.<br \/>\n55. W\u00a0tym kontek\u015bcie Trybuna\u0142 stwierdzi\u0142 najpierw, \u017ce\u00a0poj\u0119cia \u201eczas pracy\u201d i\u00a0\u201eokres odpoczynku\u201d s\u0105 roz\u0142\u0105czne (zob. podobnie wyroki: z\u00a0dnia 3 pa\u017adziernika 2000 r., Simap, C\u2011303\/98, EU:C:2000:528, pkt 47; a\u00a0tak\u017ce z\u00a0dnia 10 wrze\u015bnia 2015 r., Federaci\u00f3n de Servicios Privados del sindicato Comisiones obreras, C\u2011266\/14, EU:C:2015:578, pkt 26 i\u00a0przytoczone tam orzecznictwo). Nale\u017cy zatem\u00a0stwierdzi\u0107, \u017ce\u00a0w obecnym stanie prawa Unii okres dy\u017curu pe\u0142nionego przez\u00a0pracownika w\u00a0ramach pracy \u015bwiadczonej na\u00a0rzecz jego pracodawcy mo\u017ce by\u0107 albo\u00a0\u201eczasem pracy\u201d, albo\u00a0\u201eokresem odpoczynku\u201d.<br \/>\n56. Ponadto ani\u00a0intensywno\u015b\u0107 pracy wykonanej przez\u00a0pracownika, ani\u00a0jego wydajno\u015b\u0107, nie wchodz\u0105 w\u00a0sk\u0142ad poj\u0119cia \u201eczasu pracy\u201d w\u00a0rozumieniu art. 2 dyrektywy 2003\/88 (wyrok z\u00a0dnia 1 grudnia 2005 r., Dellas i\u00a0in., C\u201114\/04, EU:C:2005:728, pkt 43).<br \/>\n57. Trybuna\u0142 orzek\u0142 r\u00f3wnie\u017c, \u017ce\u00a0obowi\u0105zki s\u0142u\u017cbowe pracownika obejmuj\u0105 jego fizyczn\u0105 obecno\u015b\u0107 oraz\u00a0dyspozycyjno\u015b\u0107 w\u00a0miejscu pracy w\u00a0czasie dy\u017curu w\u00a0celu wykonywania jego obowi\u0105zk\u00f3w, nawet je\u017celi\u00a0rzeczywi\u015bcie wykonywane przez\u00a0niego zadania r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 w\u00a0zale\u017cno\u015bci od okoliczno\u015bci (zob. podobnie wyrok z\u00a0dnia 3 pa\u017adziernika 2000 r., Simap, \u0421-303\/98, EU:C:2000:528, pkt 48).<br \/>\n58. Wy\u0142\u0105czenie z\u00a0zakresu poj\u0119cia \u201eczasu pracy\u201d okres\u00f3w dy\u017curu obejmuj\u0105cych fizyczn\u0105 obecno\u015b\u0107 w\u00a0miejscu pracy oznacza\u0142oby bowiem podwa\u017cenie celu dyrektywy 2003\/88, kt\u00f3rym jest zagwarantowanie bezpiecze\u0144stwa i\u00a0zdrowia pracownik\u00f3w poprzez zapewnienie im prawa do\u00a0korzystania z\u00a0odpowiednich minimalnych okres\u00f3w odpoczynku oraz\u00a0odpowiednich przerw w\u00a0pracy (zob. podobnie wyrok z\u00a0dnia 3 pa\u017adziernika 2000 r., Simap, C\u2011303\/98, EU:C:2000:528, pkt 49).<br \/>\n59. Z\u00a0orzecznictwa Trybuna\u0142u wynika te\u017c, \u017ce\u00a0decyduj\u0105cym czynnikiem przy\u00a0kwalifikowaniu danego okresu jako \u201eczas pracy\u201d w\u00a0rozumieniu dyrektywy 2003\/88 jest to, i\u017c pracownik jest zobowi\u0105zany do\u00a0fizycznej obecno\u015bci w\u00a0miejscu wyznaczonym przez\u00a0pracodawc\u0119 i\u00a0do\u00a0pozostawania w\u00a0jego dyspozycji, tak aby\u00a0w\u00a0razie potrzeby niezw\u0142ocznie m\u00f3g\u0142 przyst\u0105pi\u0107 do\u00a0wykonywania odpowiednich zada\u0144. Obowi\u0105zki te, z\u00a0kt\u00f3rymi wi\u0105\u017ce si\u0119 brak mo\u017cliwo\u015bci wyboru przez\u00a0zainteresowanych pracownik\u00f3w miejsca pobytu podczas dy\u017curu, wchodz\u0105 bowiem w\u00a0zakres ich obowi\u0105zk\u00f3w s\u0142u\u017cbowych (zob. podobnie wyroki: z\u00a0dnia 9 wrze\u015bnia 2003 r., Jaeger, C\u2011151\/02, EU:C:2003:437, pkt 63; a\u00a0tak\u017ce z\u00a0dnia 4 marca 2011 r., Grigore, C\u2011258\/10, EU:C:2011:122, pkt 53 i\u00a0przytoczone tam orzecznictwo).<br \/>\n60. Nale\u017cy wreszcie zauwa\u017cy\u0107, \u017ce\u00a0inaczej jest w\u00a0sytuacji, gdy pracownik pe\u0142ni sw\u00f3j dy\u017cur w\u00a0tzw. systemie \u201edy\u017curu pod\u00a0telefonem\u201d, kt\u00f3ry polega na\u00a0tym, \u017ce\u00a0musi on pozostawa\u0107 w\u00a0dyspozycji pracodawcy bez obowi\u0105zku przebywania w\u00a0miejscu pracy. Jest tak dlatego, \u017ce\u00a0chocia\u017c pracownik taki pozostaje w\u00a0dyspozycji swojego pracodawcy, w\u00a0tym sensie, \u017ce\u00a0pracodawca musi mie\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 kontaktu z\u00a0nim, to jednak\u00a0\u00f3w pracownik mo\u017ce w\u00a0takiej sytuacji rozporz\u0105dza\u0107 swoim czasem w\u00a0spos\u00f3b mniej ograniczony i\u00a0zajmowa\u0107 si\u0119 w\u0142asnymi sprawami. W\u00a0tych okoliczno\u015bciach tylko czas, w\u00a0kt\u00f3rym pracownik efektywnie \u015bwiadczy\u0142 prac\u0119, mo\u017ce zosta\u0107 uznany za\u00a0\u201eczas pracy\u201d w\u00a0rozumieniu dyrektywy 2003\/88 (zob. podobnie wyrok z\u00a0dnia 9 wrze\u015bnia 2003 r., Jaeger (C\u2011151\/02, EU:C:2003:437, pkt 65 i\u00a0przytoczone tam orzecznictwo).<br \/>\n61. W\u00a0sprawie w\u00a0post\u0119powaniu g\u0142\u00f3wnym, zgodnie z\u00a0informacjami, kt\u00f3rymi dysponuje Trybuna\u0142 i\u00a0z zastrze\u017ceniem ich weryfikacji przez\u00a0s\u0105d krajowy, R. Matzak nie tylko musia\u0142 pozostawa\u0107 pod\u00a0telefonem w\u00a0trakcie dy\u017curu. By\u0142 te\u017c z\u00a0jednej strony zobowi\u0105zany do\u00a0stawiania si\u0119 w\u00a0miejscu pracy w\u00a0ci\u0105gu o\u015bmiu minut od wezwania pracodawcy, oraz\u00a0z drugiej strony zmuszony by\u0142 fizycznie przebywa\u0107 w\u00a0wyznaczonym przez\u00a0pracodawc\u0119 miejscu. Niemniej jednak\u00a0miejscem tym by\u0142o miejsce zamieszkania R. Matzaka, nie za\u015b, jak w\u00a0sprawach, na\u00a0tle kt\u00f3rych zapad\u0142y orzeczenia przytoczone w\u00a0pkt 57\u201359 niniejszego wyroku, jego miejsce pracy.<br \/>\n62. W\u00a0tym wzgl\u0119dzie nale\u017cy przypomnie\u0107, \u017ce\u00a0z orzecznictwa Trybuna\u0142u wynika, i\u017c poj\u0119cia \u201eczasu pracy\u201d oraz\u00a0\u201eokresu odpoczynku\u201d w\u00a0rozumieniu dyrektywy 2003\/88 stanowi\u0105 autonomiczne poj\u0119cia prawa Unii, kt\u00f3re nale\u017cy definiowa\u0107 wed\u0142ug cech obiektywnych, odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 do\u00a0systematyki i\u00a0celu tej dyrektywy, s\u0142u\u017c\u0105cej okre\u015bleniu minimalnych wymaga\u0144 w\u00a0zakresie poprawy warunk\u00f3w \u017cycia i\u00a0pracy pracownik\u00f3w (wyrok z\u00a0dnia 10 wrze\u015bnia 2015 r., Federaci\u00f3n de Servicios Privados del sindicato Comisiones obreras, C\u2011266\/14, EU:C:2015:578, pkt 27).<br \/>\n63. Tymczasem obowi\u0105zek fizycznego przebywania w\u00a0miejscu wyznaczonym przez\u00a0pracodawc\u0119, jak r\u00f3wnie\u017c wynikaj\u0105cy z\u00a0niego, pod\u00a0wzgl\u0119dem geograficznym i\u00a0czasowym, obowi\u0105zek stawienia si\u0119 w\u00a0miejscu pracy w\u00a0ci\u0105gu o\u015bmiu minut od wezwania, si\u0142\u0105 rzeczy obiektywnie ograniczaj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 skupienia si\u0119 przez\u00a0pracownika takiego jak R. Matzak na\u00a0swoich sprawach \u2013 zar\u00f3wno w\u00a0wymiarze osobistym, jak i\u00a0spo\u0142ecznym.<br \/>\n64. Z\u00a0uwagi na\u00a0tego rodzaju ograniczenia sytuacja R. Matzaka r\u00f3\u017cni si\u0119 od sytuacji pracownika, kt\u00f3ry w\u00a0trakcie pe\u0142nionego dy\u017curu musi po\u00a0prostu pozostawa\u0107 w\u00a0dyspozycji pracodawcy, tak aby\u00a0by\u0142 on dla\u00a0niego osi\u0105galny.<br \/>\n65. W\u00a0tych okoliczno\u015bciach poj\u0119cie \u201eczasu pracy\u201d przewidziane w\u00a0art. 2 dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy interpretowa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0obejmuje ono sytuacj\u0119, w\u00a0kt\u00f3rej pracownik zmuszony jest pe\u0142ni\u0107 dy\u017cur w\u00a0miejscu zamieszkania, pozostawa\u0107 w\u00a0dyspozycji swojego pracodawcy oraz\u00a0stawi\u0107 si\u0119 w\u00a0miejscu pracy w\u00a0ci\u0105gu o\u015bmiu minut od wezwania.<br \/>\n66. W\u00a0\u015bwietle powy\u017cszych rozwa\u017ca\u0144 na\u00a0pytanie czwarte na\u00a0le\u017cy udzieli\u0107 nast\u0119puj\u0105cej odpowiedzi: wyk\u0142adni art. 2 dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy dokonywa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0okres dy\u017curu pe\u0142nionego przez\u00a0pracownika w\u00a0miejscu zamieszkania w\u00a0po\u0142\u0105czeniu z\u00a0obowi\u0105zkiem stawienia si\u0119 na\u00a0wezwanie pracodawcy w\u00a0ci\u0105gu o\u015bmiu minut \u2013 kt\u00f3ry to obowi\u0105zek znacz\u0105co ogranicza mo\u017cliwo\u015b\u0107 skupienia si\u0119 pracownika na\u00a0innych sprawach \u2013 nale\u017cy traktowa\u0107 jako \u201eczas pracy\u201d.<br \/>\n<strong>W\u00a0przedmiocie koszt\u00f3w<\/strong><br \/>\n67. Dla\u00a0stron w\u00a0post\u0119powaniu g\u0142\u00f3wnym niniejsze post\u0119powanie ma charakter incydentalny, dotyczy bowiem kwestii podniesionej przed s\u0105dem odsy\u0142aj\u0105cym, do\u00a0niego zatem\u00a0nale\u017cy rozstrzygni\u0119cie o\u00a0kosztach. Koszty poniesione w\u00a0zwi\u0105zku z\u00a0przedstawieniem uwag Trybuna\u0142owi, inne ni\u017c koszty stron w\u00a0post\u0119powaniu g\u0142\u00f3wnym, nie podlegaj\u0105 zwrotowi.<br \/>\nZ\u00a0powy\u017cszych wzgl\u0119d\u00f3w Trybuna\u0142 (pi\u0105ta izba) orzeka, co nast\u0119puje:<br \/>\n1) Wyk\u0142adni art. 17 ust. 3 lit. c) pkt iii) dyrektywy 2003\/88\/WE Parlamentu Europejskiego i\u00a0Rady z\u00a0dnia 4 listopada 2003 r. dotycz\u0105cej niekt\u00f3rych aspekt\u00f3w organizacji czasu pracy nale\u017cy dokonywa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie nie mog\u0105 wy\u0142\u0105czy\u0107 niekt\u00f3rych kategorii stra\u017cak\u00f3w b\u0119d\u0105cych funkcjonariuszami publicznych s\u0142u\u017cb ochrony przeciwpo\u017carowej spod\u00a0zakresu zastosowania obowi\u0105zk\u00f3w wynikaj\u0105cych z\u00a0przepis\u00f3w tej dyrektywy, w\u00a0tym jej art. 2, w\u00a0kt\u00f3rym zdefiniowano mi\u0119dzy innymi poj\u0119cia \u201eczasu pracy\u201d i\u00a0\u201eokres\u00f3w odpoczynku\u201d.<br \/>\n2) Wyk\u0142adni art. 15 dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy dokonywa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0nie zezwala on pa\u0144stwom cz\u0142onkowskim na\u00a0utrzymanie lub\u00a0przyj\u0119cie \u0142agodniejszej definicji poj\u0119cia \u201eczasu pracy\u201d ni\u017c definicja okre\u015blona w\u00a0art. 2 tej dyrektywy.<br \/>\n3) Wyk\u0142adni art. 2 dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy dokonywa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0nie nak\u0142ada on na\u00a0pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie obowi\u0105zku okre\u015blenia wynagrodzenia przys\u0142uguj\u0105cego pracownikowi za\u00a0okresy dy\u017curu domowego takie jak rozpatrywane w\u00a0post\u0119powaniu g\u0142\u00f3wnym w\u00a0zale\u017cno\u015bci od kwalifikacji tych okres\u00f3w jako \u201eczas pracy\u201d i\u00a0\u201eokres odpoczynku.<br \/>\n4) Wyk\u0142adni art. 2 dyrektywy 2003\/88 nale\u017cy dokonywa\u0107 w\u00a0ten spos\u00f3b, \u017ce\u00a0okres dy\u017curu pe\u0142nionego przez\u00a0pracownika w\u00a0miejscu zamieszkania w\u00a0po\u0142\u0105czeniu z\u00a0obowi\u0105zkiem stawienia si\u0119 na\u00a0wezwanie pracodawcy w\u00a0ci\u0105gu o\u015bmiu minut \u2013 kt\u00f3ry to obowi\u0105zek znacz\u0105co ogranicza mo\u017cliwo\u015b\u0107 skupienia si\u0119 pracownika na\u00a0innych sprawach \u2013 nale\u017cy traktowa\u0107 jako \u201eczas pracy\u201d.<br \/>\nPodpisy<\/p>\n<p>Za\u0142\u0105cznik \u2013 Dyrektywa PE<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"zroodloBox\"><span class=\"zrodlo\">\u017ar\u00f3d\u0142o:<\/span> <a title=\"http:\/\/curia.europa.eu\/juris\/liste.jsf?language=pl&amp;td=ALL&amp;num=C-518\/15\" href=\"http:\/\/curia.europa.eu\/juris\/liste.jsf?language=pl&amp;td=ALL&amp;num=C-518\/15\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">http:\/\/curia.europa.eu\/juris\/liste.jsf?language=pl&amp;td=ALL&amp;num=C-518\/15<\/a> <span class=\"date\">2018.03.10<\/span><\/div>\n<div class=\"zalacznikiBox clearfix\">\n<h3>ZA\u0141\u0104CZNIKI<\/h3>\n<ul>\n<li><a href=\"http:\/\/nszzp.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Dyrektywa_2003.88.WE_Parlamentu_Europejskiego_i_Rady.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Dyrektywa_2003.88.WE_Parlamentu_Europejskiego_i_Rady<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p>\u017ar\u00f3d\u0142o: <a href=\"http:\/\/nszzp.pl\/aktualnosci-prawne\/dyzury-domowe-i-pozostawanie-w-gotowosci-to-czas-sluzby\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">http:\/\/nszzp.pl\/aktualnosci-prawne\/dyzury-domowe-i-pozostawanie-w-gotowosci-to-czas-sluzby\/<\/a><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dy\u017cury domowe i\u00a0pozostawanie \u201ew gotowo\u015bci\u201d, to czas s\u0142u\u017cby (?) Dla\u00a0polskiego prawodawstwa by\u0142oby zapewne lepiej, gdyby przy\u00a0takim stwierdzeniu znak zapytania pozosta\u0142 na\u00a0zawsze, i\u00a0to raczej niezale\u017cnie od tego, kto w\u00a0danym momencie sprawuje w\u0142adz\u0119. Wyzysk \u2013 przynajmniej dla\u00a0policjant\u00f3w \u2013 nie jest czym\u015b nowym. Policjantom nie trzeba przecie\u017c p\u0142aci\u0107 za\u00a0nadgodziny a\u00a0dy\u017cury domowe lub\u00a0pozostawanie w\u00a0gotowo\u015bci do\u00a0dzia\u0142a\u0144, bardziej znane Oddzia\u0142om Prewencji, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":8682,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[28,1,555],"tags":[],"class_list":["post-8681","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-baner","category-bez-kategorii","category-opinie-nszzp"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8681","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8681"}],"version-history":[{"count":2,"href":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8681\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8684,"href":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8681\/revisions\/8684"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8682"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8681"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8681"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/nszzp.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8681"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}